Γυναικείες κουβέντες [ιιι]

Ήταν τότε, στους παλιούς καιρούς. Υπήρχε η γη, ο ουρανός, οι μέρες, οι νύχτες. Η βροχή κι ο ήλιος, ο κύκλος των εποχών. Υπήρχε ο σπόρος που βλάσταινε, το δέντρο που ψήλωνε και ευδοκιμούσε, έδινε τους καρπούς του κι έπειτα μαραινόταν μέσα σε μια αργή απαλότητα. Υπήρχε η κοιλιά των γυναικών που μεγάλωνε, φούσκωνε για καιρό, κι έπειτα ανάβλυζε η νέα ύπαρξη. Υπήρχαν παιδιά που μεγάλωναν και μεγάλοι που έγερναν στο χώμα και πέθαιναν.
Τ' άστρα γυρνούσαν τις νύχτες, οι εποχές εναλλάσσονταν, και τα σύννεφα κύλαγαν μέσα στον άνεμο.
Ο αέρας γλιστρούσε πάνω σε δέρματα προσεχτικά. Το γδαρμένο λιθάρι των προγόνων κρατούσε.
Ο κόσμος ήταν ο ερωτικός γάμος μιας μονιμότητας κι ενός περάσματος. Η ζωή ήταν η απόδειξη του περάσματος μέσα στη μονιμότητα όλων των πραγμάτων, όταν ακόμα δεν είχαν ξεχωρίσει αυτό που πέρναγε απ' αυτό που έμενε.
[...] Κι ο άντρας είχε χωρίς να στενοχωριέται από τη γέννηση μέχρι το θάνατό του, τη θέση του κατώτερου. Η φύση τον είχε κάνει χρήσιμο και αφοσιωμένο. Μα δεν ήταν παρά ένα κλωνάρι της ζωής. Όταν έφτανε η στιγμή του θανάτου του, σαν ξερό κλωνάρι, ξεκόλλαγε από το δέντρο της ζωής, που συνέχιζε και χωρίς αυτόν τη φωτεινή του άνθηση.
Ο άντρας  υπηρετούσε τη γυναίκα, στο μέτρο που ήταν το μέσο διατήρησης της ζωής, το ενδιάμεσο ανάμεσα στις γυναίκες, πηγές της ζωής και στη φύση, πλούσια με όσα ποθούσε άπληστα η ζωή.
Ο άντρας έφτιαξε το εργαλείο κατ' εικόνα και ομοίωση του. Πολύτιμο αντικείμενο βέβαια, μα που δεν έχει από μόνο του κανένα σκοπό, που δεν υπάρχει παρά για να υπηρετεί τη ζωή και που το πετάς όταν πια δε χρησιμεύει.
Φτιάχνοντας το εργαλείο ο άντρας, στοχάστηκε πάνω στη σχέση του μ' αυτό. Κι είδε με περιέργεια ότι μπορούσε να φτιάξει το εργαλείο ή να μην το φτιάξει. Ότι απ' αυτόν εξαρτιόταν η τύχη του πυριτόλιθου - να τον κόψει ή ο πυριτόλιθος να κόβει.
Τότε ο άντρας έβαλε στον εαυτό του ένα ερώτημα φοβερό: Γιατί αυτή κι όχι εγώ; Γιατί μ' έκανε άντρα, αντί να με κάνει γυναίκα; Γιατί με στέρησε απ' αυτό που αυτή διαθέτει, τη γονιμότητα;
Κι ο άντρας απόχτησε το αίσθημα ενάντια στη μητέρα του.

Έτσι, μ' ένα πρώτο αίσθημα αδικίας στράφηκαν οι άντρες ενάντια στις γυναίκες, έσφιξαν τις γροθιές τους και συγκέντρωσαν όλη τη σκέψη τους στην επιδίωξη μιας εκδίκησης.
Διεκδίκησαν μερίδιο στην ιερή πράξη της γέννησης. Κάθε άντρας θα συνδεόταν με μια γυναίκα, αποκλειστικά και θα 'λέγαν από δω και μπρος ότι το παιδί προερχόταν και από τη γυναίκα και από τον άντρα αυτόν. Αγνοώντας τη σχέση που υπήρχε ανάμεσα σ' αυτόν και το παιδί, εφηύρε την πατρότητα, που τη θεωρούσε δικό του διάταγμα.
Οι γυναίκες, το ίδιο αδαείς, και γι' αυτό σίγουρες για τα προνόμιά τους, συμφώνησαν εύκολα σ' αυτή την παρωδία.
Για ν' ανταπαντήσουν στη δύναμη, που μόνο αυτές διέθεταν, αυτοί επινόησαν μια εξουσία, που τους επέτρεπε να τις ανταγωνίζονται.
Μη διαθέτοντας καμιά εξουσία ατομική, δε μπορούσαν να βρουν την εξουσία παρά μόνο από το συνασπισμό των δυνάμεών τους. Έτσι οι άντρες συνασπίστηκαν.
Οι γυναίκες ευχαριστήθηκαν βλέποντας να δεκαπλασιάζονται οι καρποί της εργασίας τους. Ευχαριστήθηκαν βλέποντάς τους να αγωνίζονται να χτίζουν, να ξεχερσώνουν, να καλλιεργούν, να πολεμούν και να καμαρώνουν μόνοι τους.
Κι έφτασε μια στιγμή, που αυτοί μπόρεσαν να πούνε: αυτό εδώ είναι δουλειά του άντρα, κι εσείς οι γυναίκες, που δεν έχετε καμία σχέση μ' αυτό που κάναμε, δεν επιτρέπεται να πλησιάζετε πια.
Αυτές συγκατένευσαν πρόθυμα γιατί, ευχαριστημένες από τ' άμεσα αποτελέσματα της συνεργασίας τους δεν έβλεπαν τίποτε που να θίγει τη δικιά τους δύναμη και την αξία τους, που τη θεωρούσαν άφθαρτη.
Από την εξουσία να φτιάχνουν, αυτοί πέρασαν στην εξουσία ν' αποφασίζουν.
Κι έτσι η πόρτα για την επικράτηση του αρσενικού άνοιξε.
Όλη η ιστορία του άντρα δεν είναι παρά η διαδοχική εγκαθίδρυση τομέων δραστηριότητας, απ' τους οποίους  απομάκρυνε τη γυναίκα, και που τους χρησιμοποιούσε για να περιορίσει και να υποτάξει τη μέχρι τότε θριαμβεύουσα δύναμη των γυναικών. Είναι η επινόηση, η κατοχή του λόγου.
Και παραδόξως, με δεδομένα τα μέσα που διέθεταν και την αναγκαιότητα ενός συνασπισμού τους για ν' αντιπαρατεθούν στις γυναίκες, μιμήθηκαν τη μόνη δύναμη που ήξεραν, τη δύναμη της γυναίκας.
Κι αυτή βρισκόταν μέσα στην πράξη της γέννησης μονιμότητας και παροδικότητας.
Σχημάτισαν για τον εαυτό τους την αντίληψη ότι είναι περαστικοί που οικοδομούν τη μονιμότητα. Κι επινόησαν την ιστορία, μια παρωδία της ζωής.
Ήθελαν τους εαυτούς τους να 'ναι δημιουργοί και προφήτες. Θεμελιωτές, χτίστες και κύριοι βασιλείων.
Θέλησαν η γη να μην είναι πια η γη, αλλά η γη του άντρα. Την αναποδογύρισαν, την ξεκοίλιασαν, την αναστάτωσαν. Την έκαναν διαφορετική, πιο πλούσια και λιγότερο πολύτιμη.
Θέλησαν να εγκαθιδρυθεί ανάμεσα σ' αυτούς και τα πράγματα ένας δεσμός το ίδιο στενός, όσο κι ο δεσμός της γυναίκας με το παιδί που έχει μέσα της. Έτσι εγκαθίδρυσαν την ιδιοκτησία, που δεν είναι παρά μια εικόνα αυτού του δεσμού παραφθαρμένη, ριγμένη στην αδράνεια. Στη γυναίκα, αυτός ο δεσμός δεν είχε νόημα, παρά όσο προετοίμαζε τη ζωή, κι έπαυε να υπάρχει από μόνος του όταν η εμφάνιση της νέας ζωής τον έκανε άχρηστο. Αυτοί όμως καθόρισαν ένα δεσμό, που αντί να υπόσχεται υποτάσσει, ένα δεσμό, που δεν έχει νόημα, παρά όσο εξασφαλίζει την εξουσία, ένα δεσμό, που αντί να σβήνει δε μπορεί παρά να ενισχύεται από μια εξουσία που τον ευνοεί. Ένα δεσμό που, αν καμιά φορά τρέφει το δικό του άντρα, κάνει όλους τους άλλους να πεινούν. Τον καταραμένο δεσμό, που στραγγαλίζει τη ζωή.
Ανήγγειλαν τη βασιλεία του άντρα.

Γυναικείες κουβέντες [ιι]

Μα είν' αλήθεια, τ' ομολογώ, το δέχομαι, ότι μήτε για μια στιγμή δεν σκέφτηκα το παιδί σ' όλη αυτή την ιστορία. Έζησα τη γέννησή του μαζί του χωρίς να γνοιάζομαι γι' αυτό. Η μαμή με πληροφόρησε για την καλή του κατάσταση και για το φύλο του. Δεν είχα σκεφτεί να το ρωτήσω. Έλεγα το μωρό που γεννήθηκε από μένα και ζει -αυτό είν' όλο. (Αναμφίβολα δεν ήξερα τίποτα για το μητρικό συναίσθημα ή ένστικτο, δεν ήξερα τίποτα άλλο σχεδόν παρά την ευτυχία μου).
Κοίμησαν το μωρό κοντά μου. Όχι μόνο δεν τ' αναγνώριζα σα δικό μου, μα και τίποτε ποτέ δε μου 'χε φανεί τόσο ξένο, όσο αυτό τ' ανθρωπάκι. Μου φαινόταν ότι είχε έρθει απ' την άλλη άκρη του κόσμου, απ' την άλλη άκρη του καιρού. Ποια τεράστια νύχτα να 'χε διασχίσει για να φτάσει, έτσι μικρούλι και τρωτό, εδώ δίπλα μου;
Το κοίταζα με κάποιο δέος. Μα μερικές στιγμές συνέβαινε κάτι παράξενο -τό 'βλεπα πού και πού να σηκώνει ένα χέρι τυφλού, ν' ανοιγοκλείνει τα δάχτυλα, να τεντώνει έξαφνα τα ποδαράκια του σα να 'χε νιώσει έναν σπασμό ερεθιστικό, και να που αναγνώριζα πια, δίχως πάθος αυτές τις κινήσεις που είχα δοκιμάσει μέσα μου και που τις έβλεπα τώρα έξω από μένα. Μα τι σάλευε έτσι, συνέχεια, προς τα πού; Το σώμα του δεν είχε αρχίσει τώρα να υπάρχει, συνέχιζε τη μακριά ιστορία του, πού άρχιζε, πού τραβούσε;
Του έλεγα, από πού έρχεσαι, πού είσαι; Τίποτε δε μου 'χε ποτέ φανεί να 'ρχεται από τόσο μακριά και να κρατιέται τόσο μακριά...
Ζαλισμένη, γύρισα τα μάτια. Κι αν έβηχε, κι αν κλαψούριζε, δε μ' άρεσε να γυρίζω προς το μέρος του από ανησυχία.
Αυτό που σιγά σιγά μας έφερε κοντά δεν ήταν καρπός μήτε των υποχρεώσεών μου, μήτε της στοργής μου γι' αυτό αλλά μόνο η αρμονική συνάντηση της όρεξής του και της ευτυχίας μου.
Από κάπου μέσα μου, απροσδιόριστα μα βαθιά, ένιωθα να ανεβαίνει το γάλα μέχρι τις άκρες του στήθους μου, σαν υγρά κύματα, που με διαπερνούσαν με μια μακρόσυρτη κι απαλή δαγκωνιά. Έπρεπε και το 'θελα αυτό που έμοιαζε να ζητά το μικρό, αλλά δυνατό, άπληστο στοματάκι. Έπαιρνα το μωρό στα όλο αγάπη χέρια μου, το κατεύθυνα προς το διογκωμένο στήθος μου, και τα χείλη του, η γλώσσα του έγλειφαν, τραβούσαν, μου δημιουργούσαν μια θαυμαστή ευχαρίστηση.

Αν η ευτυχία της αδιαθεσίας είναι πολύ διακριτική για ν' αντισταθεί στα αισθήματα ντροπής που την πλήττουν, αν η ευτυχία του τοκετού έχει πάνω της κάτι το φοβερό, τόσο βασανιστικό, που κινδυνεύει να κυριευτεί από τη φριχτή κατάρα που του δίνει τη μορφή και τ' όνομα του υπέρτατου πόνου, η ευτυχία του θηλασμού δε φαίνεται νά 'ναι αντικείμενο κανενός ιδιαίτερου περιορισμού. Μια γυναίκα που βυζαίνει μπορεί κάλλιστα να το κάνει αυτό και δημόσια, χωρίς να σοκάρει ή να προκαλέσει απέχθεια. (Αν και θυμάμαι ότι είχα δει συχνά, στα παιδικά μου χρόνια, γυναίκες να θηλάζουν στο πάρκο ή ακόμα και στο μετρό, πάει τώρα καιρός που δεν το ξανάδα. Μήπως διαγράφεται καμιά νέα ντροπή;  «Ελευθερώνεις» το στήθος από το σουτιέν με τον όρο ότι είναι νέο και στέρεο, άρα επιδεκτικό για την επιθυμία και την ευχαρίστηση των αντρών, αλλά φοβάμαι πως με την ίδια κίνηση σκεπάζεις το διογκωμένο στήθος που θηλάζει, και που ολοφάνερα δεν μπορεί να διεγείρει και να υπηρετήσει την αρσενική επιθυμία). Όμως κανείς, μου φαίνεται, δε λέει ότι είναι κακό ή απωθητικό κι ότι πρέπει να κρύβεσαι για να το κάνεις. Εδώ υπάρχει για τις γυναίκες μια δυνατότητα να ζουν, χωρίς καμιά πραγματική εξωτερική ποινή, μια ιδιαίτερα δυνατή και φανερή ευχαρίστηση του κορμιού τους. Μα την αξιοποιούν αυτές; Ίσως, σε μερικές περιπτώσεις. Μα είναι γεγονός ότι δε μιλούν ποτέ γι' αυτό όταν διεκδικούν την αυτονομία του σώματός τους και των απολαύσεών του. Κάνουν πάντα σα να μην έχει αυτό καμιά σημασία, σα να μη μετράει. Στ' αλήθεια, μόνες τους περιφρονούν και καταφρονούν αυτή την ευχαρίστηση.
Η πραγματικότητα του σώματός τους, η ζωή της δικιάς του σάρκας είναι αντικείμενο τέτοιας συνολικής υποτίμησης, που είναι πια ανίκανες να αντιληφθούν και ν' αναγνωρίσουν μια ευτυχία του δικού τους σώματος, άλλη από τη διέγερση ή την ανταπόκριση στην επιθυμία του άντρα. (Ο αυνανισμός ή οι ομοφυλόφιλες σχέσεις δεν ανακαλύπτουν κάποια νέα ευτυχία του σώματος, αλλά μάλλον μετατοπίζουν σε άλλο πεδίο την ευτυχία της κάθε σεξουαλικής σχέσης γενικα).
Και μη φανταστείτε ότι η ευτυχία του θηλασμού ανάγεται στην ευχαρίστηση του χαδιού ή του πιπιλίσματος των θηλών στη σεξουαλική πράξη, ότι είναι κάτι σαν καθυστερημένη τους επανάληψη ή ανεπαρκής εικόνα ή αβέβαιη προεικόνιση. Είναι μια ευτυχία ιδιαίτερη, σκληρή και στρογγυλή σαν μπισκότο. Μια ευτυχία που δεν υπενθυμίζει ή δεν επικαλείται καμιά παρόμοια. Μια ευτυχία κλειστή, ολοκληρωμένη.
Μην πείτε ακόμη ότι είναι η ιδέα της προσφοράς αυτό που ευχαριστεί (όπως δεν μπορείς να πεις ότι αυτό που ευχαριστεί τον άντρα στη σεξουαλική πράξη είναι η ιδέα αυτού που δίνει) τη γυναίκα που θηλάζει. Είναι το σώμα που είναι ευτυχισμένο όταν το γάλα τρέχει στα στήθη σα χυμός ζωοποιός, είναι το σώμα που είναι ευτυχισμένο, όταν θηλάζει το μωρό.
Και το πιο απαίσιο ψέμα είν' αυτό από τις ανάξιες μητέρες που με το πρόσχημα ότι θήλασαν, καθάρισαν, χάιδεψαν, αγκάλιασαν, τάισαν, παρηγόρησαν, φρόντισαν, προστάτεψαν το μωρό τους, απαιτούν μετά να πληρωθούν με ευγνωμοσύνη ή μ' ευγνωμονούσα αγάπη -λες και για να το κάνουν αυτό χρειάστηκε να  «θυσιαστούν».
Μήπως δε θά 'πρεπε μάλλον αυτές να πλημμυρίσουν το μωρό μ' ευγνωμοσύνη, γιατί τους πρόσφερε τόσες απολαύσεις; Όταν χαϊδεύεις το μωρό μ' αγάπη, ξέρω καλά τι απέραντη ευχαρίστηση είναι για τη μητέρα να φιλά το στοματάκι ή τα ποδαράκια του.
Μα μερικές γυναίκες είναι τόσο πεισμένες ότι δεν έχουν πλασθεί για την ευτυχία, παρά μόνο για την αφοσίωση, τη θυσία και τα βάσανα, που είναι ανίκανες ανίκανες να λογαριάσουν σαν απόλαυση και λαμπρή χαρά την αγάπη που τρέφουν για το παιδί τους, και το νιώθουν με το μόνο τρόπο που καταλαβαίνουν, σαν υποχρέωση.
[...] Τι συμβαίνει όμως; Τόσο ανίσχυρη είναι η φαντασία τους που να μην μπορούν ν' αποβλέπουν σ' άλλες ευτυχίες με το σώμα τους; Τόσο κοντόθωρη είναι η οπτική τους, που δεν μπορούν να φτάσουν μέχρι την πηγή των δυστυχιών τους; Μήπως είναι η πολλή ταπεινοφροσύνη, η πολλή τεμπελιά;
Αν ήξεραν μόνο, αυτές που ποτέ δεν ονειρεύτηκαν παρά μόνο με νοσταλγία, ότι σ' αυτές ανήκει περισσότερο από τον καθένα η χάρη ν' αναγγέλουν τη ζωή, να την υπόσχονται, να τη θέλουν...
Αν ήξεραν μόνο πως αν ο άντρας έφτιαξε αυτό τον κόσμο, τον κόσμο της καταπίεσης, σ' αυτές εναπόκειται πρώτα απ' όλα η προετοιμασία του ερχομούν ενός κόσμου άλλου, που θα 'ταν επιτέλους ο κόσμος της ζωής...
Οι γυναίκες δε θα μπορέσουν να ελευθερωθούν όσο δε θα θελήσουν να 'ναι κι ελευθερώτριες, με την καταγγελία και τον αγώνα, απ' όλες τις καταπιέσεις, αυτές που προέρχονται από τον άντρα, από την εξουσία, από την εργασία, αλλά κι απ' αυτές που προέρχονται απ' αυτές τις ίδιες κι εξασκούνται πάνω σ' αυτές τις ίδιες, πάνω στους άλλους κι ιδιαίτερα πάνω στα παιδιά τοπυς: γυναίκες δίχως σώμα, γυναίκες δίχως φύλο, απολυμασμένες, αποστεγνωμένες από αισθήματα, γυναίκες-φωτογραφίες, γυναίκες-μαριονέτες, αλλά και γυναίκες συνένοχες του ισχυρού άντρα, του στρατιωτικού, του συζύγου, του αφεντικού και του χωροφύλακα, αλλά και γυναίκες ζηλιάρες, καπριτσιόζες και εκδικητικές, γυναίκες αστές, γυναίκες ασήμαντες, αλλά και πάνω απ' όλα γυναίκες-δράκοι της οικογένειας, γυναίκες-μάρτυρες της αφοσίωσης, γυναίκες-αδηφάγα όρνεα, μητέρες δεσποτικές και δολοφονικές, μισητές μητριές...
Όσο θα' μαστε κάπου συνένοχες των καταπιέσεων του άντρα, όσο θα τις επαναλαμβάνουμε πάνω στα παιδιά μας, κατασκευάζοντας απ' αυτά άγριους καταπιεστές ή πειθήνιους καταπιεζόμενους, ποτέ, ποτέ δε θα 'μαστε ελεύθερες...

Όχι, δεν προσπαθώ να παροτρύνω τις γυναίκες να κάνουν παιδιά, μήτε να τις κρατήσω ή να τις οδηγήσω σ' αυτό που θα' ταν ο δικός τους τομέας -τελείως άλλο είν' αυτό που λέω.
Θα ήθελα να μάθουν οι γυναίκες να εκτιμούν το κάθε τι μέσα από τη δικιά τους οπτική γωνία κι όχι απ' αυτή του άντρα.
Θα ήθελα ο αγώνας τους ενάντια στην αρσενική εξουσία να συνοδεύεται, να στηρίζεται, ή μάλλον να' ναι ένα με την ανελέητη πάλη ενάντια στις δηλητηριώδεις αξίες του άντρα -γιατί φοβάμαι ότι χωρίς το δεύτερο, τότε το πρώτο θα 'ταν χαμένος κόπος και μια ακόμη δυστυχία.
Θα ήθελα να γνωρίσουν την έκταση αυτού που τους έχουν αποστερήσει και τη ζημιά που προκαλούν οι παραδεκτές αξίες. Γιατί δε θα 'θελα να 'ναι μόνο ανυπότακτες, αλλά και προβλεπτικές, προφητικές.
Όταν ανακαλύπτω ότι ο τοκετός είναι μια ασύλληπτη ευτυχία κι όχι ένα ακόμα αβάσταχτο βάσανο, δε με σαγηνεύει μόνο η αποκάλυψη ενός χαμένου θησαυρού και λάμψη ενός μυστικού που φανερώνεται... Γιατί αυτό που προαισθάνομαι είναι η θεμελιακή αρχή της πολεμικής τους μηχανής, όχι μόνο ενάντια στη γυναίκα, του πιο απειλητικού τους εχθρού, γιατί είναι ο πιο προικισμένος για τη ζωή, αλλά ενάντια σε όλα όσα ζουν, γιατί αυτό που τους βλάπτει είναι η ίδια η ζωή.

Ήξερα ότι αυτοί ήθελαν την εξουσία. Μαθαίνω ότι αυτή η εξουσία σκοπό της έχει να φράζει τη ζωή, να την πνίγει, να τη δηλητηριάζει.
Δεν είναι μόνο εξουσία που δρα σε βάρος της ζωής, είναι εξουσία που δρα εναντίον της. Κι αν μας διδάσκουν να λατρέυουμε την εξουσία, σκοπός τους είναι να μας αποτραβήξουν απ' αυτό που τους απειλεί πιο πολύ, η βαθιά μας όρεξη για τη ζωή.
Δε θέλουν ν' απολαμβάνουν οι γυναίκες το σώμα τους και τις μυθικές τους εξουσίες. Τις μαθαίνουν ν' απολαμβάνουν τα ψίχουλα και την αρσενική εξουσία. Γιατί αν ανακάλυπταν οι γυναίκες ότι μπορούν και μόνες τους ν' απολαμβάνουν, όχι μόνο θα τις έχαναν από τον έλεγχό τους, αλλά κι αυτές θα 'χαναν την εικόνα που έχουν για τον εαυτό τους.
Δε θέλουν να σκέφτονται οι εργαζόμενοι την ευτυχία και να την ξαναδημιουργούν, τους θέλουν να δουλεύουν στα πλαίσια της εξουσίας τους, να δουλεύουν γι' απολαύσεις εξευτελιστικές, αποβλακωτικές, φθοροποιές και φονικές, που ταιριάζουν με την εξουσία τους.
Δε θέλουν ν' ανακαλύπτουν τα παιδιά την έντονη χαρά της ανάπτυξης και της γνώσης -τα θέλουν να μαθαίνουν να ευχαριστιούνται με μινιατούρες αυτοκινήτων και με καλούς βαθμούς, να μαθαίνουν να μη μεγαλώνουν και να υποφέρουν, να μαθαίνουν να μπαίνουν ετοιμασμένα σε μια εξουσία που τα 'χει παραλύσει.
Το ίδιο θέλουν και για τους γέροντες, που γι' αυτούς επιτέλους σβήνει το άστρο της εξουσίας, να μη θέλουν να ζουν! Θέλουν να ψοφάνε οι γέροντες, μες στην αγωνία, στη φρίκη και την εγκατάλειψη. Θέλουν να κλαίνε επειδή ζουν οι γέροντες που κατάλαβαν τι θα πει η εξουσία τους.
Θέλουν να 'ναι όλη η ζωή, που ακόμα ξεφεύγει από την εξουσία τους, ένα καταραμένο φορτίο.

Δελμίρα

1914, Μοντεβιδέο
Ο άντρας που κάποτε ήταν σύζυγός της, της έδωσε ραντεβού σε ένα νοικιασμένο δωμάτιο. Εκεί θέλησε να την κρατήσει για πάντα δική του, γι' αυτό, αφού της έκανε έρωτα, τη σκότωσε και σκοτώθηκε κι ο ίδιος.
Οι εφημερίδες της Ουρουγουάης δημοσιεύουν τη φωτογραφία της. Πεσμένη πλάι στο κρεβάτι, με σχισμένα ρούχα, κόκκινα: η Δελμίρα, γυμνή όπως η ποίησή της, με δυο σφαίρες στο κορμί.
«Προχωρούμε βαθιά μέσα στη νύχτα, προχωρούμε...»
Η Δελμίρα Αγκουστίνι έγραφε σε δύσκολους καιρούς. Είχε υμνήσει τον πυρετό του έρωτα δίχως ήπιες μεταμφιέσεις, και είχε καταδικαστεί από εκείνους που τιμωρούν τις γυναίκες για το ίδιο ακριβώς πράγμα για το οποίο εκθειάζονται οι άντρες, διότι η αγνότητα είναι γυναικείο καθήκον, όπως η λογική είναι ανδρική αρετή. Στην Ουρουγουάη, οι νόμοι προπορεύονται των ανθρώπων, οι οποίοι ακόμα διαχωρίζουν την ψυχή από το σώμα, σαν να επρόκειτο για την Ωραία και το Τέρας. Μπροστά στο άψυχο κορμί της Δελμίρας χύνονται δάκρυα κι εκφωνούνται λόγια για την αισθητή απώλεια που υφίσταται ο κόσμος των γραμμάτων της χώρας, όμως κατά βάθος οι θρηνωδοί αναστενάζουν με ανακούφιση, η νεκρή είναι πλέον νεκρή, και ίσως να είναι καλύτερα έτσι.
Όμως, πέθανε στ' αλήθεια; Όλοι οι εραστές που φλέγονται τις νύχτες απανταχού στον κόσμο, δεν είναι τάχα η σκιά της φωνής της και η ηχώ του κορμιού της; Δεν παραμερίζουν, για να της αφήσουν μια γωνιά μέσα στη νύχτα, έτσι ώστε να τραγουδήσει ελεύθερα και να χορέψει με τα λαμπερά της πόδια;


απόσπασμα από το Γυναίκες, Εντουάρντο Γκαλεάνο, 2015

Γυναικείες κουβέντες

[...]Οι άντρες έχουν αρχές και τις τηρούν.

Πυρήνας αυτών των αρχών, που στέκουν βαθιά χαραγμένες στο μεγαλείο ενός νόμου αιώνιου και σχεδόν υπεράνθρωπου, η αξία της γυναίκας και η αξία του άντρα:

Η γυναίκα αξίζει τόσο, όσο επιτρέπει στον άντρα να εκπληρώνει το αντρικό του είναι.

Όμως ο άντρας αξίζει αυτός καθαυτός.

Γιατί απ'αυτόν πηγάζει κάθε αξία, όπως το σπέρμα από το πέος του.

Αν μπορούσα να πω σαν αυτόν: ό,τι πιο υψηλό, ό,τι πιο καλό αφορά τον άντρα, και μόνο αυτός μπορεί να το επιδιώξει, τότε ναι, αν μπορούσα να πω κάτι τέτοιο, θ' απέδιδα εθελοντικά την αξία μου στη δικιά του.

Να όμως που δεν μπορώ να το πω. Αυτό που μου παρουσιάζουν σαν υπέρτατο σκοπό της ανθρωπότητας μου χτυπάει στα μάτια γεμάτο αστάθεια και κακομοιριά.

Και λέω λοιπόν (τίποτε δεν μπορεί να μ'εμποδίσει): η αξία του άντρα είναι μηδέν. Η καλύτερη απόδειξη γι' αυτό: το γέλιο που με πιάνει όταν τον βλέπω εκεί που θέλει ν' αναγνωριστεί. Αυτό είναι το καλύτερο όπλο μου.

Δεν πρέπει να κηρύξουμε τον πόλεμο στον άντρα. Αυτό είναι ένα μέσο για να κερδίσει την αξία του. Άρνηση για χάρη της κατάφασης. Θάνατος με σκοπό τη ζωή. Αυτό που χρειάζεται, απλούστατα, είναι το ξεφούσκωμα των αξιών του με το τσίμπημα του γελοίου.

Από πολύ καιρό εξεγειρόμουν ενάντια στους άντρες εξαιτίας των απαιτήσεών τους και της περιφρόνησής τους, εξαιτίας του μονοπωλίου της δόξας του. Παρατήρησα όμως ότι οι άντρες χαμογελούν άνετα μ' αυτή τη γυναικεία εξέγερση και απέφευγαν εύκολα τα χτυπήματά της. Αυτή την οργή την έβλεπαν σαν την έκφραση μιας υπέρτατης και δυστυχέστατης αφοσίωσης στις αξίες τους, τις οποίες δε φτάναμε ποτέ.

Αναρωτήθηκα τότε στ' όνομα τίνος πράγματος απαιτούσαν, περιφρονούσαν, τι ήταν αυτό που τους δόξαζε. Και συνάντησα τις αξίες τους χαραγμένες στο στερέωμα του ανθρώπινου μεγαλείου και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Τότε άλλωστε άρχισαν να με πιάνουν τα γέλια... Κάθησα και τους παρατηρούσα, τους άντρες ολόγυρά μου, τον Πιερ, τον Πωλ, τον Ζακ, στο φως του ανθρώπινου μεγαλείου και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Κι είδα ότι αυτοί οι άνθρωποι, που περνιόντουσαν για ό,τι καλύτερο υπήρχε, δεν ήταν στο ύψος τους. Αδύναμοι στο φως της δύναμης. Δειλοί στο φως του Θάρρους. Μέτριοι στο φως της Ευφυΐας. Κοντόπνοοι στο φως της Έμπνευσης. Στενόκαρδοι στο φως της Γενναιοδωρίας. Ήταν κρίμα να τους βλέπεις σε τόση απόσταση...

Όμως όσο κι αν με διασκέδαζε αυτό, δε στάθηκα πολύ εκεί πέρα. Τους παραχώρησα γενναιόδωρα αυτό που οι ίδιοι απονέμουν στον εαυτό τους κάθε φορά που ξαστοχούν κι αναστενάζουν: στο κάτω κάτω δεν είμαι παρά ένας άνθρωπος... Κι είπα στον εαυτό μου: Μην τους ζορίζουμε και τόσο, «δεν είναι, στο κάτω κάτω, παρά μόνο άνθρωποι»... Μικρή κουβέντα, που ωστόσο έλεγε πολλά. Ο Άνθρωπος είναι μεγάλος αλλά -προσοχή- οι άντρες δεν είναι παρά άνθρωποι. Απόδειξη του ότι, αν ο άντρας μου φτιάχνει τη ζωή και το νόμο, αυτό δεν το κάνει στ' όνομα αυτού που είναι, αλλά στο όνομα αφηρημένων κι αντρικών αρετών.

Κι είπα πάλι: αυτοί εδώ οι άντρες είναι πολύ πιο κοντά στην καρδιά μου, παρά οι ωραίες και καταπιεστικές αρετές τους. Δεν είναι καλό πεδίο παρατήρησης αυτοί εδώ οι άντρες -ας πάμε λοιπόν να δούμε και την πλευρά αυτών που τους εμπνέουν.

Πήγα λοιπόν και είδα και την πλευρά των ηρώων του καιρού μας, που σ' αυτούς φορτώνουν οι άντρες τη σκοτούρα της υπεράσπισης των αξιών τους.

Κάποια που δεν ξεχνά

Ποια γνωρίζει και αναγνωρίζει τα κατατόπια της αφρικανικής ζούγκλας;
Ποια ξέρει να αποφεύγει τους επικίνδυνους κυνηγούς ελεφαντόδοντου και άλλα εχθρικά αγρίμια;
Ποια αναγνωρίζει τα δικά της χνάρια και τα ξένα;
Ποια διαφυλάσσει τη μνήμη όλων των υπόλοιπων;
Ποια βγάζει ήχους που οι άνθρωποι δεν ξέρουμε να ακούσουμε ή να αποκωδικοποιήσουμε;
Εκείνους τους ήχους που προκαλούν συναγερμό, παρέχουν βοήθεια, απειλούν, ή χαιρετούν, είκοσι χιλιόμετρα μακριά;
Ο μεγάλος θηλυκός ελέφαντας. Η πιο γέρικη και σοφή. Εκείνη που περπατά επικεφαλής του κοπαδιού.


απόσπασμα από το Γυναίκες, Εντουάρντο Γκαλεάνο, 2015

Η γυναίκα (ΙΙΙ)

Κανείς δεν μπορεί να σκοτώσει εκείνο τον χρόνο, ποτέ κανείς, ούτε καν εμείς. Όπου κι αν είσαι, κι όσο υπάρχεις, ή όσο υπάρχω εγώ.

Το ημερολόγιο λέει πως εκείνος ο χρόνος, εκείνη η σταλιά του χρόνου, δεν υπάρχει πια. Όμως απόψε το δικό σου κορμί ιδρώνει μέσα από το δικό μου.

απόσπασμα από το Γυναίκες, Εντουάρντο Γκαλεάνο, 2015

Φωνές της νύχτας

Τα ξημερώματα εκείνης της μέρας του 44 π.Χ. η Καλπούρνια ξύπνησε κλαίγοντας.
Είχε ονειρευτεί ότι μαχαίρωσαν τον άντρα της, κι ότι χαροπάλευε στην αγκαλιά της.
Η Καλπούρνια του διηγήθηκε το όνειρο και τον παρακάλεσε κλαίγοντας να μείνει σπίτι, γιατί έξω παραμόνευε ο θάνατος.
Όμως ο ανώτατος άρχων, ο διά βίου δικτάτορας, ο θεϊκός πολεμιστής, ο αήττητος θεός, δεν μπορούσε να πάρει στα σοβαρά το όνειρο μιας γυναίκας.
Ο Ιούλιος Καίσαρ την παραμέρισε, και στο δρόμο προς τη Σύγκλητο της Ρώμης, περπάτησε ίσια στο θάνατό του.


απόσπασμα από το Γυναίκες, Εντουάρντο Γκαλεάνο, 2015

Samhain

(The Celtic Halloween)

In the season leaves should love,
since it gives them leave to move
through the wind, towards the ground
they were watching while they hung,
legend says there is a seam
stitching darkness like a name.

Now when dying grasses veil
earth from the sky in one last pale
wave, as autumn dies to bring
winter back, and then the spring,
we who die ourselves can peel
back another kind of veil

that hangs among us like thick smoke.
Tonight at last I feel it shake.
I feel the nights stretching away
thousands long behind the days
till they reach the darkness where
all of me is ancestor.

I move my hand and feel a touch
move with me, and when I brush
my own mind across another,
I am with my mother's mother.
Sure as footsteps in my waiting
self, I find her, and she brings

arms that carry answers for me,
intimate, a waiting bounty.
"Carry me." She leaves this trail
through a shudder of the veil,
and leaves, like amber where she stays,
a gift for her perpetual gaze.


Annie Finch, "Samhain" from Eve, 1997

Trust the rhythm

“In any creative feat
(by which I mean your work, your art, your life)
there will be downtimes.

“Or so it seems.
Just as the earth is busy before the harvest
and a baby grows before its birth,
there is no silence in you.
There is no time of nothingness.

“What if,
during the quiet times,
when the idea flow is hushed and hard to find
you trusted (and yes I mean trusted)
that the well was filling, the waters moving?

“What if you trusted.
that for the rest of eternity,
without prodding, without self-discipline,
without getting over being yourself,
you would be gifted every ounce of productivity you need?
What would leave you? What would open?

“And what if during the quiet times you ate great meals
and leaned back to smile at the stars,
and saw them there, as they always are,
nourishing you?

“There are seasons and harvest
is only a fraction of one of them.

“There is the rhythm that made everything.
the next time you stand in the kitchen,leaning,
the next time a moment of silence catches you there,
hear it, that rhythm, and let it place a stone in your spine.
Let it bring you some place beautiful.”


~Tara Sophia Mohr from Your Other Names

from the MysticMamma

Kindness

Before you know what kindness really is

you must lose things,

feel the future dissolve in a moment

 like salt in a weakened broth.

What you held in your hand,

what you counted and carefully saved,

all this must go so you know

how desolate the landscape can

be between the regions of kindness.

How you ride and ride

thinking the bus will never stop,

the passengers eating maize and chicken

will stare out the window forever.

Before you learn the tender gravity of kindness

you must travel where the Indian in a white poncho

lies dead by the side of the road.

You must see how this could be you,

how he too was someone

who journeyed through the night with plans

and the simple breath that kept him alive.

Before you know kindness as the deepest thing inside,

you must know sorrow as the other deepest thing.

You must wake up with sorrow.

You must speak to it till your voice

catches the thread of all sorrows

and you see the size of the cloth.

Then it is only kindness that makes sense anymore,

only kindness that ties your shoes

and sends you out into the day to gaze at bread,

only kindness that raises its head

from the crowd of the world to say

It is I you have been looking for

 and then goes with you everywhere

like a shadow or a friend.

Naomi Shihab Nye, 1952

Η δύναμη του Τώρα

[...]Έχεις ποτέ βιώσει, κάνει, σκεφτεί κάτι έξω από το Τώρα; Πιστεύεις ότι θα το καταφέρεις ποτέ; Είναι δυνατόν να συμβεί ή να υπάρξει κάτι έξω από το Τώρα; Η απάντηση είναι προφανής, έτσι δεν είναι; 

Τίποτε δε συνεβη ποτέ στο παρελθόν, συνέβη στο Τώρα.

Τίποτε δε θα συμβεί στο μέλλον, θα συμβεί στο Τώρα.

Αυτό που σκέφτεσαι σαν παρελθόν είναι ένα αχνάρι μνήμης ενός προηγούμενου Τώρα, που είναι αποθηκευμένο στο νου. Όταν θυμάσαι το παρελθόν, ενεργοποιείς ξανά το Τώρα. Όταν σκέφτεσαι το μέλλον, το κάνεις τώρα. Το παρελθόν και το μέλλον προφανώς δεν έχουν δική τους πραγματικότητα. Όπως ακριβώς το φεγγάρι δεν έχει δικό του φως, αλλά απλώς αντανακλά το φως του ήλιου, έτσι και το παρελθόν και το μέλλον είναι μόνο χλωμές αντακλάσεις του φωτός, της δύναμης και της πραγματικότητας του αιώνιου παρόντος. Η πραγματικότητά τους είναι "δανεισμένη" από το Τώρα.

Η ουσία αυτού που λέω τώρα εδώ δεν μπορεί να γίνει κατανοητή από το νου. Τη στιγμή που τη συλλαμβάνεις, μετακινείς τη συνειδητότητά σου από το νου στην Υπαρξη, από το χρόνο στην παρουσία. Ξαφνικά, όλα γίνονται ολοζώντανα, ακτινοβολούν ενέργεια, εκπέμπουν Ύπαρξη.

[...]Όλη η ουσία του Ζεν συνίσταται στο να βαδίζεις πάνω στην κόψη του ξυραφιού του Τώρα -να είσαι τόσο ολοκληρωτικά, τόσο απόλυτα παρών, ώστε κανένα πρόβλημα, κανένας πόνος, τίποτε από όσα δεν είναι αυτό που είσαι στην ουσία σου, να μην μπορεί να επιβιώσει μέσα σου. Στο Τώρα, στην απουσία του χρόνου, όλα σου τα προβλήματα διαλύονται. Ο πόνος χρειάζεται χρόνο, δεν μπορεί να επιβιώσει στο Τώρα.

Ο μεγάλος δάσκαλος του Ζεν, ο Ριντσάι, για να απομακρύνει την προσοχή των μαθητών του από το χρόνο, σήκωνε συχνά το δάχτυλό του και ρωτούσε αργά: "Τι λείπει αυτή τη στιγμή;" Μια δυναμική ερώτηση που δεν απαιτεί απάντηση στο επίπεδο του νου. Έχει απλώς σκοπό να τραβήξει την προσοχή σου βαθιά μέσα στο Τώρα. Μια παρόμοια ερώτηση στην παράδοση του Ζεν είναι αυτή: "Αν όχι τώρα, πότε;"

Το Τώρα είναι επίσης κεντρική ιδέα στη διδασκαλία των Σούφι, το μυστικιστικό κλάδο του ισλαμισμού. Οι Σούφι έχουν ένα ρητο: "Ο Σούφι είναι ο γιος του παρόντος χρόνου". Και ο Ρουμί, ο μεγαλύτερος ποιητής και δάσκαλος του σουφισμού, γράφει: "Το παρελθόν και το παρόν καλύπτουν μ'ένα πέπλο το Θεό από τα μάτια μας. Κάψτε τα και τα δυο με φωτιά."

Απόσπασμα από το βιβλίο του Eckhart Tolle, Η δύναμη του Τώρα

If you choose to love an awakened woman

If you choose to love an awakened woman, understand that you are entering into new, radical and challenging territory.
If you choose to love an awakened woman, you cannot stay asleep.
If you choose to love an awakened woman, every part of your Soul will be aroused, not just your sexual organs or even your heart.
Frankly, if you prefer a normal life, stick with a normal girl.
If you want a tame life, seek only a woman who has allowed herself to be tamed.
If you only want to dip your toe into the flowing waters of Shakti, stay with the safe, tamed woman who has not yet plunged into the wildness of the Sacred Feminine ocean.
It is comfortable to love a woman who has not yet activated her inner sacred powers, because she does not push your buttons.
She will not challenge you.
She will not press you into becoming your highest Self.
She will not awaken the forgotten and numbed-out parts of your Spirit that urge you to remember that there is more to your Life here than this.
She will not look into your weary eyes and send a lightning bolt of Truth through your body, jolting you awake and stirring long-lost desires for Soul Love within you.
A safe, unawakened woman will be wonderfully satisfying and soothing to your ego, heart, and body. She will walk quietly beside you and make you feel needed, responsible, like you are fulfilling your manly role.
If this is enough for you then accept it, love her with all your heart, remain faithful to her and thank her daily for the gift of her mild, unthreatening feminine presence in your life.
If this is not enough for you – if your heart, body and spirit is only craving the ‘other kind of woman’, the Wild One – then know that you are on the cusp of Soul-Shifting transformation.
Know that you are making a serious choice with karmic consequences.
If you choose to step into the aura and body of a woman whose spiritual fires are blazing, you are accepting that you need a certain level of danger and risk in order to grow.
Once you begin to love a woman of this nature, you must accept total responsibility for the life-changes that will then ensue.
Your life will not be sleepily comfortable all the time. Your life will not allow you to stay stuck in old ruts and stagnant routines. Your life will take on a radically-new flavour and scent. You will be ignited by the presence of the Wild Feminine, and it will begin to send electric shockwaves of spiritual Light through your entire chakra system, attuning you to the Call of the Divine.
Choosing to be sexually and romantically-intimate with an awakened woman takes masculine courage to walk fearlessly into the Unknown. But it will reap rewards beyond your mind’s comprehension.
She will take you into undiscovered worlds of mystery and magic.
She will lead you, mesmerised and half-drunk with love, into the wild forests of sensual ecstasy and wonder.
She will show you sacred skies so full and burning with stars that you will start to wonder if you are still living on the same planet that you were born on.
She will break and tear you open so that your fierce, passionate heart drives you half-mad with longing. You will want to consume and penetrate her on every level so that your Masculine Essence can consume and penetrate the world – illuminating the Universe with your devoted Love.
She will see you like you’ve never been seen before.
She will trust you.
She will appreciate you.
She will acknowledge your efforts to make her happy.
She will value everything good that you do, and everything good that you are.
She will not run from your darkness, because your darkness does not scare her.
She will embrace, kiss, caress and love you back to Life. She will speak words that your Soul understands. She will not punish you for your mistakes.
It is a monumental risk to love an awakened woman, because there is suddenly no place to hide. She sees everything, therefore she can love you with a depth and presence that your heart and body have yearned for so hard, so long, so fiercely…that you wonder whether you have actually been alive for all the time that she has been away.
Loving a woman like this is a choice you make to start living with your Soul on fire.
Your life will never be the same again once you’ve invited her energy in.
Take this risk on yourself, or step back, stay with the normal girl and accept a different, safer, more comfortable and somewhat calmer life.
Just make sure that if you choose the latter, you don’t spend the rest of your days with your eyes looking back over your shoulder, straining to see once again the hazy vision of Feminine Mystery that has now disappeared from view.
She has long gone..spiralling back up to the Stars, the distant Galaxies and the Heavens…from where She came.

Sophie Bashford

Γράμμα συγγνώμης

...Σε μένα, η δύναμη να κινηθώ, να δράσω και να επινοήσω ορμάται από αυτήν τη βαθιά μυστικότητα. Κι η πιο ασήμαντη μαγείρισσα, σας κυνηγάει απ' την κουζίνα της για τον ίδιο πάντοτε λόγο. Ξέρει πως αυτό που μαστορεύει από νωρίς το απόγευμα και που για να πετύχει χρειάζεται να του προσθέσει μια πρέζα από την ευτυχία της σύντομα θα αποκαλυφθεί. Όμως αν και νιώθει κιόλας προδομένη από τις μυρωδιές που κάνουν όσους σε μια ώρα θα τη μεγαλύνουν και συγχρόνως θα την επαναφέρουν στο μηδέν, να βροντούν την πόρτα, προσπαθεί να συγκρατήσει κάτω από το καπάκι της κατσαρόλας, ως την τελευταία στιγμή, το νόημα και το λόγο της ύπαρξής της. Υπέφερα πολύ βλέποντας τη μητέρα μου να ξεφωνίζει εδώ κι εκεί "η κόρη μου είναι καλλιτέχνης" και να αρπάζει από τα χέρια μου όπως παίρνουμε τα πρωινά αυγά από μια κότα, τα τελευταία μισοτελειωμένα μου σκίτσα που αποκάλυπταν στις φιλενάδες της όταν έρχονταν το απόγευμα, τα χαρίσματα, τη νιότη μου και όσες υποσχέσεις έκρυβα μέσα μου...

Απόσπασμα από το βιβλίο της Raphaële Billetdoux, Γράμμα συγγνώμης